Oboke ni ne ogo e riwruok gi Centre mar Rieko mar Oganda, ma en riwruok ma ok yudo ohala ma timo nonro kuom bedo ni ji ok yuti maromre.
Luok. man e wiye malo. ndiga. Kevin Hartley, Drew Wynn kod Joshua Atkins netiyo e kind dweche 10 bang' tho, to ne gidhi nyime tiyo. Gik ma gitiyogo opogore opogore, to gima miyo ngimagi bedo matin en mana achiel: kemikol ma ni e gik ma golo rangi kod gik mamoko ma iloso e duka. e piny mangima.
Kuom kuyo kod luoro, familia gi nosingre mar timo duto ma ginyalo mondo ogeng' methylene chloride oneg ng'ato machielo.
To e piny Amerka, nitie kar kemikol matin kende e ma oseyudo masira ma kamano nikech ng’ato ok oketo chike mag rito jotich kod jogo ma tiyo kodgi. Omiyo, methylene kloride ne obedo gino manek ji mathoth, kata obedo ni ne omiye siem kuom rach ma muya mare nyalo kelo kata kapok Hartley, Wayne kod Atkins onyuol. Ji mang’eny, ka ok gin mathoth, oseneg e higni mokalo ma onge riwruok moro amora ma osedonjo e gik moko.
Bang’ timo nonro ma ne otim gi Centre mar Public Integrity kod simu ma ne ogol gi joma rito gik moko, bang’e, riwruok mar Amerka ma rito alwora noketo paro mar geng’o ahinya tiyo kod gino ma ng’ato nyalo ng’adogo rangi.
Ne en dwe mar achiel higa mar 2017, mane en ndalo mogik mag loch mar Obama. Hartley notho e dwe mar ang’wen higano, Wynn notho e dwe mar ariyo higano, to Atkins notho e dwe mar ariyo higa mane luwo, e kinde ma sirkal mar Trump ne nigi chia mar golo chike kendo ne odwaro golo chike kar medo chike—ahinya ahinya e alwora mar EPA. Paro mar keto metilen kloraid ne ok odhi kamoro amora.
Kata kamano, bang’ dweche 13 bang’ tho mar Atkins, Duol mar Trump ma rito alwora, nikech ne giyudo pek, ne ong’ado mar weyo uso mwandu mag ng’iewo gik ma ng’ato nyalo ng’iewogo rangi ma nigi ng’injo mar ng’injo. E dwe mar ang’wen, riwruok mar Biden ma rito alwora nogolo chik ma ne dhi geng’o kemikolno e gik moko duto ma ji tiyogo kod kuonde mang’eny ma ji tiyoe.
Dr. “Jo ot ma kamago gin jolweny ma an-go.”
Mae e kaka ne giloyo pek ma ne gin-go mondo giyud duoko ma kamago kod gima ne ginyalo nyisi ka in bende idhi e yo matek ma kamano, kata bed ni chalno oriwo gik ma nyalo kelo hinyruok, kama tich ok ber, gik ma nyalo ketho piny kata gik mamoko ma nyalo kelo hinyruok.
Brian Wynn, ma owadgi ma ja higni 31 miluongo ni Drew nonyiewo gik moko duto ma ng’ato nyalo ng’iewo mondo olos duka mare ma ne olosoe kahawa ma ng’ich kendo ma ne onyalo ng’iewoe frij ma ng’ato nyalo donjoe, wacho kama: “Google gik moko duto.” “Kendo chopo e nyim ji.”
Mano e kaka ne oyudo Penjo mar Rieko mar Oganda, ma ne ogol higni ariyo kapok owadgi otho, ka otudore gi joma nigi lony kendo ng’eyo gik moko duto chakre kama ne onyalo nyiewoe gik moko nyaka e gimomiyo tho ne tek ahinya luwo. (Muya mar methylene chloride nyalo nego ng’ato ka ochore e kuonde moum, kendo onyalo kelo tuoche mag adundo maneno kaka tho mapile ka onge ng’ama timo pim mar kwiri.)
Rieko ma ne owuok kuom Wendy Hartley, min Kevin: “Somo” e wach maduong’ e manyo. Nyalo bedo ni nitie nonro mang’eny ma ritoi kuno. Ne ondiko e e-mail moro kama: “Ma biro konyo e pogo paro ma ji nigo kod adier.”
Lauren Atkins, min wuon Joshua ma jahigni 31, mane otho e kinde ma ne otiyo gi fork mar ng'ado ndiga mar BMX, ne oloso gi japuonjre Harrison ma ja UCSF aming'a. E dwe mar ariyo higa mar 2018, ne oyudo wuode otho e piny ka en gi ng’injo mar lita ma nigi gino ma ng’ado rangi ma ne obet machiegni kode.
Ng’eyo ma Harrison ne nigo kuom ng’injo ma ne oting’o ng’injo ne okonye loko ripot ma ne ondiki e wi wuode ma ne oting’o gik ma nyalo ketho ringre ng’ato kod ripot ma ne ondiki e wi ringre wuode mondo obed gima ne omiyo otho. Gima ler ma kamano kelo gino motegno mar timo gimoro.
Kinde mang’eny, bedo e bwo kemikol nyalo kelo pek ma kinde malach e ngima dhano ma nyalo bedo ni ok bi nenore kuom higni mang’eny. Chilo mag piny nyalo bedo wach ma chal kamano. Kata kamano, ka idwaro ni sirkande okaw okang’ mar geng’o hinyruok ma kamago, nonro ma jopuonj timo pod en yo maber mar chako.
Gima ne omiyo gibedo gi loch ne en tudruok ma ne nitie gi joodno gi grube ma ne osebedo ka tiyo e wi weche mag rito kemikol kendo gi jowetegi.
Kuom ranyisi, Lauren Atkins ne oyudo barua mane ondiki e change.org kuom gigo mothuogi gi methylene chloride kowuok kuom kambi mar siro weche mar Kemikol Mabeyo Anyuola Mabeyo Mabende (ma sani en kinde mabiro maonge gik maricho) kendo ne oketo lwete e barua no mar paro wuode mane olal machiegni. Brian Wayne nochiwo lwete mapiyo.
Teko ma nigi teko osechokore mondo ging’e chuth ber ma gin-go. Ka onge gima EPA timo, joodgi ok bi dwarore ni ochaki gi gik ma ne giseloso kuom dhiro jopur mondo ogol gik ma giseloso e shelf maggi: Kemikal ma nigi arita maber Jodak ma nigi ngima maber ne ochako kampen margi mar “Pari Duka” kaka dwoko ne lwongo ma kamano.
Ok onego gipar chike mag riwruok kata tije ma iye mag loso gik moko e Capitol Hill giwegi. Kemikol ma nigi arita maber, Jo ot ma nigi ngima maber, kod Fund mar rito alwora nigi lony e wechegi.
Som mathoth: ‘Ting’ ma ng’ato ting’o e ngimane duto’: Nonro moro onyiso ni jomadongo ma rangigi odhier tho nikech chilo mag yamo ma romo nyadidek mar jomadongo ma rangigi odhier
<2Zepa> Manyo Dhok ewi Lokruok mag Piny
“Ka inyalo keto kanyachiel grup ma kamano ... in gi teko ma nigi teko ahinya,” Brian Wynn nowacho, ka nyiso ni Komiti mar Rieko Gik Motudore mag Piny en grup machielo ma luwo wachno gi kinda.
Ok ni ji duto ma nigi gombo mar lwenyni biro bedo gi nyalo mar timo gik moko e wang’ ji duto e lwenyno. Kuom ranyisi, jodak ma ok nigi ratiro mar chik nyaka chieng’ yudo pek mang’eny e kar tich, kendo bedo maonge gi ratiro nyalo miyo obed matek kata ok nyalre negi wuoyo.
Kapo ni joodgi oketo pachgi duto kuom EPA, riwruogno ok nyal kawo okang’ moro amora, ahinya ahinya ka ng’ato ng’iyo kaka sirkal mar Trump ochung’ motegno e wi chike.
Giketo pek kuom jopur kuom “rito dukagi” mondo kik gius gik ma golo rangi ma nigi kloraid mar methylene mondo gires ngima mag ji. Pepa kod ng’anjo ne tiyo. Kembe ma oting’o uso mwandu mag ot kod duka mar uso mwandu oseyie mondo giwe.
Gikwayo jokanyo mag bura mondo okaw okang’ kokalo kuom pesa ma rito kemikol ma nigi arita maber, joot ma nigi ngima maber kod pesa ma rito alwora. Ne gidhi Washington ka gikawo piche mag anyuola e lwetgi. Ne giwuoyo gi jondiko kendo ne giyudo ripot ma ne omedo medo ng’anjono.
Jotelo mag piny Carolina ma milambo kod jatend bura moro nene ondiko barua ne Scott Pruitt mane en Jatend Duol mar Rito Alwora e kindeno. Jatend bura machielo noting’o weche ma ne ok owinjore gi Pruitt e kinde ma ne itimo bura e dwe mar Ang’wen higa mar 2018. Brian Wynn oyie ni wechegi duto ne okonyo joodno loso romo gi Pruitt e dwe mar Mei higa mar 2018.
Brian Wayne nowacho kama: “Jaritno ne obedo gi bwok nikech onge ng’at ma nobiro ire. “Ochalo ahinya gi romo gi piny maduong’ kendo ma nigi teko mar Oz.”
E yo, joodno ne ogolo kes e kot. Negitiyo gi mbui mar tudruok mar ji mondo kik giket ngimagi arita. Lauren Atkins nodhi e duka mag gik mitiyogo e loso gikmoko mondo onene owuon ka be adier ne gigolo gik ma nigi ng’injo e shelf maggi kaka ne giwacho. (Seche moko ee, seche moko ok.)
Kapo ni wechegi duto neno ni kelo pek, ok in kod rieko. To joodgi oyie ni ne nenore maler gima ne dhi timore ka ne ok gidonjo e gik moko.
Lauren Atkins nowacho kama: “Onge gima ibiro tim kaka pok ne otimre chon.”
Loch matin medore. Gimoro achiel ne omiyo gimoro machielo otimore nikech joodno ne ok oweyo. Kinde mang’eny dwarore ni ng’ato oneno gik moko kuom kinde malach: Keto chike mag piny owacho en gima ng’ato nyalo timo mayom.
Onyalo kawo higni mang’eny kata mokalo mondo riwruok moro otim nonro ma dwarore mondo oket chik moro. Nyaka parono olor obadho kapok otimre. Kata kamano, chike moro amora kata dwaro manyien nyalo ketore bang’ kinde.
Gima ne omiyo joot yudo chik moro matin kuom EPA mapiyo ahinya ne en ni riwruogno ne oketo parono kapok ogeng’o adier. Kata kamano, ne okalo higni ariyo gi nus bang’ tho mar Kevin Hartley kapok chik ma ne oket gi Duol mar Rito Gik Motudore gi Piny ochako tiyo. Kendo ok gichul gik ma itiyogo e kar tich, kaka tich mar keto rangi e bath ma Kevin ma ja higni 21 timo e tich.
Kata kamano, e kind riwruok moro, nyalo bedo ni nitie yiero mopogore opogore ma jotend riwruok mopogore opogore timo. Paro masakni ma EPA ogolo, ma ogeno ni ibiro rwako e dwe mar aboro higa mar 2024, nedhi kumo tiyo gi methylene chloride e kar tich e tije mang'eny, moriwo nyaka loso bath mar lwok.
"Onego ibed gi horuok. Owinjore ibed gi horuok," Lauren Atkins ne owacho. "Ka obiro e ngima ng'ato, ahinya ahinya ka obiro e nyithindi, iyudo. Machiegni".
Timo lokruok en gima tek. Onyalo bedo matek mondo ikel lokruok nikech in kata ng’at ma ihero oseyudo hinyruok, kata obedo ni mano nyalo miyo ng’ato obed gi horuok ma onge gimoro machielo ma nyalo miyo ng’ato oyud horuok.
Lauren Atkins ochiwo chik kama: “Bed gi ng’wech, nikech mano biro bedo masira mar chuny.” “Ji penja kinde duto, kata obedo ni en gima kelo paro kendo matek, ang’o momiyo asiko ka atimo kamano? Dwoko mara kinde duto osebedo kendo kinde duto biro bedo ni: “Omiyo ok owinjore ibed piny.” kabedo mara. Omiyo ok owinjore ni ibed machiegni koda kendo.
Owacho kama: “Itiyo nade ka iselalo nus mar ringreni? Seche moko aparo ni chunye noweyo goyo kendo chunya bende noweyo goyo e odiechieng’no.” “To nikech ok adwar ni ji mamoko okalo e gik ma kamago kendo ok adwar ni ji mamoko otho gi gima Joshua nolalo, mano e gino ma adwaro timo, an gi gombo mar timo gimoro amora ma dwarore.”
Brian Wynne bende nigi paro ma kamano kendo ogolo paro ni nyaka itim gik moko ma nyalo geng’o parruok mondo okonyi chopo e ng’wech mar ng’wech. Jim en mare. Owacho kama: “Onego iyud yo ma inyalo goloe paro ma in-go.”
Wendy Hartley osefwenyo ni ng’iyo gik moko en thieth en owuon – kokalo kuom kony ma joot mamoko chiwo kod duoko ma giyudo ka gin kanyachiel.
Kaka ng’at ma chiwo fuoni mag del, wuode ne otimo lokruok maduong’ ahinya e ngima jomoko. En gima kelo mor neno ka gik ma ne oweyo osechopo nyaka e shelf mag duka kendo nyaka e ute sirkal.
Ondiko kama: “Kevin noreso ngima mag ji mang’eny moloyo, kendo obiro dhi nyime reso ngima mag ji kuom higni mabiro.”
Kapo ni idwaro ni ji otim lokruok, yot paro ni jogo ma tiyo gi pesa mondo giket kaka gik moko chalo biro locho kinde duto. To gik ma osetimore e ngimani oting’o ting’ ma ok nyal nyiew.
“Ka ing’eyo kaka inyalo nyiso wachni, kendo en achiel kuom ngimani, to inyalo timo kamano — kendo ka inyalo nyiso wachno, ubed gi mor maber, jogo ma dwaro loso gik moko,” Brian Wayne nowacho. “Wabiro gi gombo kod hera ma ok nyal pim.”
Rieko ma ne ogol gi Wendy Hartley: “Kik iluor nyiso kaka iwinjo e chunyi.” Wuoyo kuom kaka gik ma kamago nyalo ketho ngimani kod joodu. “Nyisgi kaka ginyalo mulo ngimagi kokalo kuom piche.”
Lauren Atkins nowacho kama: “Higni auchiel mokalo, ka ng’ato nowacho ni, ‘Ka dine igoyo nduru matek ahinya, dine sirkal owinjo,’ dine anyiero.” "Par ang'o? Dwol achiel nyalo kelo lokruok. Aparo ni mano en achiel kuom gik ma wuoda oweyo."
Jamie Smith Hopkins en jandiko mar lendo mar Centre for Public Integrity, od lendo maonge ohala ma nono weche mag bedo ni ji ok rom.